Tổng quan về loài mối

ĐẶC ĐIỂM
Mối là loài côn trùng xã hội, sống theo bầy đàn và có đời sống xã hội cực kỳ chặt chẽ, mỗi thành viên sẽ đảm nhận nhiệm vụ hoạt động khác nhau trong vương quốc của mình. Chúng sống kín đáo trong lòng đất, trong tổ và trên các vật thể xâm hại để tìm kiếm thức ăn chính là xenlulô từ gỗ. Trên thế giới có hơn 2.700 loài mối, tại Việt Nam thường thấy nhất các loại mối xâm hại là mối đất, gỗ ẩm, gỗ khô.

Dù có thân hình nhỏ bé nhưng sức phá hoại của mối là khủng khiếp, đầu tiên chúng xâm nhập tìm thức ăn và phá hoại những công trình kiến trúc bằng gỗ, phá hủy các cấu trúc nhà là, nhà tre. Đối với nhiều công trình xây dựng bằng bê tông cốt thép kiên cố thì cũng chẳng thoát được mối phá hại trên đường đi kiếm ăn của chúng.

Tuổi thọ của các cá thể mối và quần thể mối cho đến nay vẫn chưa rõ ràng, mối thợ tuổi thọ trung bình 2-3 năm. Còn mối vua mối chúa có loài sống đến 25 năm.

VÒNG ĐỜI CỦA MỐI 

 

Vòng đời của mối trải qua 3 giai đoạn phát triển biến thái không hoàn toàn. Trải qua 3 giai đoạn chính là trứng, ấu trùng và mối trưởng thành. Giai đoạn của mối phát triển nhanh hay chậm còn tùy thuộc vào môi trường sống, nhiệt độ, thức ăn,…

CÁC THÀNH PHẦN TRONG TỔ MỐI

Mối thợ

Mối thợ chiếm đông nhất 70 – 80% quân số trong đàn mối còn gọi là mối lao động. Mối thợ chia ra làm mối đực và mối cái nhưng cơ quan sinh sản phát dục không hoàn chỉnh, do vậy chúng không đẻ được. Mối thợ đảm nhận nhiệm vụ kiếm thức ăn, xây tổ, làm đường mui, mớn thức ăn cho mối vua, mối chúa, mối lính, chăm sóc mối non, vận chuyển trứng mối để duy trì sinh sống của quần thể mối.

Mối lính

Được phân hóa từ mối thợ, số lượng mối lính trong đàn không quá nhiều. Loài này chịu trách nhiệm canh gác và tấn công. Phần đầu và cặp hàm trên của chúng khá phát triển là một vũ khí cực kỳ lợi hại của chúng. Ngoài ra, một số con mối lính còn có tuyến hàm tiết ra dịch nhũ trắng, khi bị tấn công chúng có thể phun chất dịch làm mê kẻ tấn công.

Do chuyển hoá bộ phận miệng hàm trên rất phát triển dùng để bảo vệ nên mối lính mất đi chức năng tự lấy thức ăn cho mình, để tồn tại mối thợ phải mớm thức ăn cho mối lính.

Mối cánh

Mối non cánh ngắn và mối cánh ngắn sau khi hoàn thành lần lột xác cuối cùng thì thành mối cánh trưởng thành. Mối cánh trưởng thành còn lưu lại trong quần thể nó đang sống một thời gian đợi đến khi ngoại cảnh thích nghi nó mới bay ra ngoài. Hiện tượng này gọi là phân đàn, bay giao hoan.

Mối chúa

Mối cánh trưởng thành sau khi bay giao hoan, rụng cánh ghép đôi giao phối và sinh sản gọi là mối vua mối chúa nguyên thuỷ (đầu tiên). Mối chúa là loài có kích thước lớn nhất nhận nhiệm vụ sinh sản duy trì nòi giống. Thông thường mối vua và mối chúa sống ở trung tâm của tổ, không thường ra khỏi tổ, chúng chỉ di chuyển từ tổ chính qua tổ phụ nếu gặp phải trường hợp ngập úng.

Lượng trứng do mối chúa đẻ ngày càng tăng theo tuổi của chúng. Khi mối chúa đạt đến tuổi sinh sản khoảng từ năm thứ 10 trở đi thì lượng trứng đẻ mỗi vụ trở lên kỷ lục, khiến người ta có thể ví mối chúa như cái “máy sản xuất trứng” chúng có thể đẻ tới 30.000 quả trứng trong một ngày. Bởi chúng có thể sống trong nhiều năm, và có thể sản xuất khoảng 165 triệu trứng trong cuộc đời.

 

         Mối chúa trưởng thành có thể đẻ 30.000 trứng mỗi ngày

VÌ SAO MỐI HÌNH THÀNH TỔ MỚI

Nhiều lúc trong nhà bạn phát hiện tổ mối, vậy mối từ đâu đến dù bạn khẳng định là nhà bạn trước giờ không có mối?

Thông thường từ tháng 4 đến tháng 7 hàng năm sau khi trời mưa dông, mối cánh bay lên rất nhiều và tập trung nhiều ở những nơi có ánh đèn. Chúng bay một lúc khi rụng cánh rơi xuống đất thì đa số bị thiên địch (chim, rắn mối, thắn lằn..) ăn hoặc bị chết. Một số ít thì thoát được và tìm cặp cắn ghép đôi với nhau và đi tìm những nơi phù hợp để trú ẩn như khe kẻ tường vách, gốc tủ gỗ, gốc cành cây… để tạo nên một tổ mới. Hiện tượng này gọi là phân đàn, bay giao hoan.

Sau một tuần lễ ghép đôi, giao phối rồi đẻ trứng, năng lực đẻ trứng tuỳ theo loài, nhưng nói chung lúc đầu đẻ ít sau đẻ nhiều. Lúc này mối cánh trưởng thành rụng cánh đực gọi là mối vua, còn mối cánh trưởng thành cái đuợc gọi là mối chúa, phần bụng dài ra và to ra.

Và việc tổ mối xuất hiện tại nhà bạn thông qua việc mối cánh bay giao hoan phân đàn (vũ hoá) như trên.

MỘT SỐ LOÀI MỐI PHỔ BIẾN Ở VIỆT NAM

Mối gỗ khô (Kalotermitidae): Tổ mối hoàn toàn nằm trong kết cấu gỗ, không liên hệ với đất và nguồn nước và trong tổ không có vườn nấm.

Mối gỗ ẩm (Rhinotermitidae): Tổ mối thường ở dưới mặt đất, đôi khi trong tường, trong gỗ, trong panen, hộp kỹ thuật. Tổ luôn liên hệ với đất và nguồn nước và trong tổ không có vườn nấm.

Mối đất (Termitidae): Tổ chỉ ở trong đất, có dạng nổi hoặc chìm, trong tổ có vườn nấm.

          Mối gỗ khô (Kalotermitidae)                             Mối gỗ ẩm (Rhinotermitidae)                             Mối đất (Termitidae)

Để tiêu diệt tận gốc loài mối, bạn phải cần nhận biết được chính xác loại mối và đặc điểm sinh học của chúng sẽ có phương pháp diệt và phòng chống hiệu quả nhất.

HÌNH MINH HỌA VIỆC MỐI XÂM NHẬP PHÁ HOẠI CÁC CÔNG TRÌNH

Vì sao chúng ta cần phải phòng chống mối ngay từ đầu cho các công trình?

Có nhiều người cho rằng công trình cao tầng toàn bê tông, cốt thép chắc chắn thì mối khó có khả năng xâm nhập phá hoại hoặc công trình xây trên vùng đất cát sẽ không có mối nên thường chủ quan bỏ qua khâu phòng mối khi xây dựng. 

Tuy nhiên thực tế khi đưa công trình vào sử dụng vài năm hoặc có công trình đang xây dựng thì căn hộ mẫu đã đã bị mối xâm nhập phá hoại hư hỏng hết dàn gỗ nội thất bên trong và đây là những nguyên nhân chủ yếu mối xâm nhập vào công trình:

Do mối có sẵn trong nền đất hoặc công trình cũ, trong khi cải tạo hoặc xây dựng mới chủ công trình không kiểm tra để có giải pháp xử lý phòng chống mối, sau một thời gian nhất định mối tiếp tục phát triển, lập thêm tổ mới và gây hại cho công trình.

Mối cánh bay vào làm tổ trong công trình trước khi lát nền hoặc mối cánh tìm được khe, kẽ thích hợp để làm tổ trong công trình, ngay cả khi công trình đang thi công hoặc đã đưa vào sử dụng.

Đàn mối kiếm ăn di chuyển từ môi trường xung quanh vào qua tường, móng, hệ thống điện nước công trình. Ngoài ra có thể do mối có sẵn trong các đồ dùng bằng gỗ hoặc các cấu kiện khác có thể được con người vô tình đưa vào công trình.

Và mối có xâm nhập phá hoại tại những công trình xây kiên cố hay không?

Qua nhiều năm thực tế xử lý phòng chống mối tại các công trình xây dựng Miền Trung Pest nhận thấy mối có thể xâm nhập phá hoại tại tất cả các công trình kiên cố cao tầng nếu những công trình đó bỏ qua gói phòng chống mối khi thi công xây dựng. Tại những công trình này điều kiện để mối xâm nhập, sinh trưởng và phát triển rất thuận lợi, bởi:

Tầng đất (hoặc cát) nền thường cao, mối dễ làm tổ, tổ không bị ngập nước.

Do công trình được bao kín, lại có nhiều thiết bị sinh nhiệt hoặc giàm nhiệt (như quạt điện, điều hoà, tủ lạnh …), nhiệt độ phòng thường chênh lệch so với ngoài trời, mùa đông thường ấm áp, mùa hè mát rất thích hợp để mối phát triển.

Do hệ thống ống nước, cáp điện xuyên rải khắp công trình là chỗ dựa để mối xâm nhập và di chuyển phá hoại.

Những công trình xây kiên cố thường có nguồn thức ăn vô tận với mối, bao gồm: Các vật liệu bằng tre, gỗ, giấy còn lưu giữ trong nền đất hoặc bám dính công trình trong thời gian thi công chưa được làm sạch; các vật dụng trang trí nội thất bằng tre, gỗ, giấy; các khoáng chất có sẵn trong cát nền; các loại thức ăn công nghiệp khác do người sử dụng công trình trữ chứa hoặc vô tình để rơi vãi tại công trình…Ngoài ra cọc tre tươi dùng chống lún công trình và nước rò rỉ từ các ống nước chôn ngầm cũng là nguồn thức ăn nuôi sống cả tổ mối.

Do đó công tác phòng chống mối công trình xây dựng ngay từ bước đầu sẽ giúp Chủ đầu tư tiết kiệm khá nhiều chi phí và công trình được bảo hành chống mối dài hạn. Đơn vị thi công dễ thực hiện các bước phòng chống mối nền, móng, tường theo đúng tiến độ xây dựng nên hiệu quả phòng chống mối rất cao.

Tại Nha Trang- Khánh Hòa, Công ty TNHH Diệt Mối – Khử Trùng Miền Trung (Miền Trung Pest) là đơn vị chuyên cung cấp dịch vụ diệt và phòng chống mối cho công trình xây mới, đại lý phân phối thuốc diệt mối, hộp nhữ chất lượng cao với giá cả hợp lý. 

Các bạn có thể đến Miền Trung Pest số 07B Hồng Bàng- Nha Trang hoặc gọi số Hotline 0903 27 27 87 gặp kỹ sư Chương để được tư vấn, hướng dẫn cụ thể và chọn cho mình gói chống mối phù hợp.

5/5 (1 Review)
0903 27 27 87
(KS Chương)